Prej dekadash njerëzimi përpiqet të ndërtojë makina gjithnjë e më inteligjente.
Por vazhdon të mos dijë se çfarë është realisht ai që po i ndërton ato.
Ne njohim peshën e një galaktike.
Matim distancën e yjeve.
Hartojmë gjenomin njerëzor.
E megjithatë nuk dimë të shpjegojmë se kush e vëzhgon gjithë këtë.
Kush është i pranishëm pas mendimit?
Kush është i vetëdijshëm për vetëdijen?
Kush po i lexon këto fjalë?
Ndërgjegjja.
I vetmi fenomen që shoqëron çdo çast të ekzistencës sonë.
Shkenca mund të përshkruajë se çfarë ndodh në tru.
Por pyetja mbetet e hapur:
Pse ekziston përvoja?
Pse nuk jemi thjesht lëndë që reagon?
Pse ndiejmë? Pse duam? Pse vuajmë?
Pse kontemplojmë pafundësinë?
Ndoshta po bëjmë pyetjen e gabuar.
Ndoshta ndërgjegjja nuk është një produkt i universit.
Ndoshta universi shfaqet brenda ndërgjegjes.
Ndoshta ajo që ne e quajmë realitet material është vetëm sipërfaqja e dukshme e diçkaje jashtëzakonisht më të thellë.
Fizikanët vërejnë se nën lëndë ekzistojnë fusha.
Nën fusha ekzistojnë probabilitete.
Nën probabilitetet ekzistojnë informacione.
Por çfarë ekziston nën informacionin?
Heshtje. Një mister. Një burim.
Prej mijëra vitesh qeniet njerëzore i kanë dhënë shumë emra atij burimi.
Absolut. Qenie. Shpirt. Atë.
Fjalët ndryshojnë. Realiteti mbetet.
Prandaj betejat e vërteta të kohës sonë nuk kanë të bëjnë me teknologjinë.
Kanë të bëjnë me ndërgjegjen.
Sepse një qytetërim që pushton inteligjencën artificiale pa kuptuar veten, bëhet jashtëzakonisht i fuqishëm dhe jashtëzakonisht i rrezikshëm.
Mund të ndërtojë çdo gjë. Por nuk do ta dijë më pse.
Mund të gjenerojë informacione të pafundme. Por do të humbasë kuptimin.
Mund të simulojë të vërtetën. Por nuk do ta njohë atë.
Prandaj çështja qendrore nuk është inteligjenca artificiale.
Nuk është gjeopolitika. Nuk është ekonomia. Nuk është as feja.
Çështja qendrore është vetëm një:
Kush jemi ne?
Ndërgjegjja është infrastruktura e padukshme e çdo qytetërimi.
Kur ajo degjeneron, degjeneron gjithçka.
Kur ajo lartësohet, lartësohet gjithçka.
Luftërat fillojnë në ndërgjegje.
Paqja fillon në ndërgjegje.
Skllavëria lind në ndërgjegje.
Liria lind në ndërgjegje.
Dhe ndoshta përparimi i njerëzimit nuk do të jetë biologjik. Nuk do të jetë teknologjik.
Do të jetë perceptues.
Miliona njerëz do të fillojnë të shohin atë që më parë ishte e padukshme.
Strukturat pas strukturave.
Rrëfimet pas rrëfimeve.
Frekuencat pas zhurmës.
Dhe do të kuptojnë se Matrix nuk është një vend. Është një gjendje e perceptimit.
Prandaj zgjimi nuk konsiston në marrjen e informacioneve të reja.
Konsiston në kujtimin e asaj që kemi ditur gjithmonë.
Që nuk kemi lindur për t’i shërbyer simulimit.
Kemi lindur për të njohur Realen.
Dhe kur mjaftueshëm vëllezër dhe motra të racës njerëzore të kthehen ta bëjnë këtë,
revolucioni më i madh në histori nuk do të ketë nevojë për armë,
nuk do të ketë nevojë për ushtri, nuk do të ketë nevojë për algoritme.
Do të ketë nevojë vetëm për ndërgjegje të zgjuara.
Sepse drita nuk lufton me errësirën. Ajo e bën atë të dukshme.
Dhe ajo që bëhet e dukshme, pushon së pasuri pushtet.